ಮಂದಾರ ರಾಜೇಶ್ ಭಟ್
ಪ್ರಕೃತಿಯ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜೀವಿಯೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಜನಿಸುತ್ತದೆ. ಹಸಿವು, ನಿದ್ರೆ ಮತ್ತು ಭಯದಂತಹ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಭಾವನೆಗಳನ್ನಷ್ಟೇ ಹೊತ್ತು ಬರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶಿಶುವೂ ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಕೇವಲ ಒಂದು ‘ಜಂತು’.
ಹುಟ್ಟುವ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಮಗುವಿಗೂ ತಾನು ಯಾವ ಮನೆತನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವನು ಅಥವಾ ತಾನು ಎಷ್ಟು ಜ್ಞಾನಿ ಎಂಬ ಅರಿವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯ ಕೇವಲ ಒಂದು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಶಿಶು. ಆದರೆ, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಆ ಮಗು ಪಡೆಯುವ ಸಂಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಕಲಿಕೆಯು ಆ ಜೀವಿಗೆ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
’ದ್ವಿಜ’ ಎನ್ನುವುದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಪದವಲ್ಲ, ಅದು ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಪರಿಪೂರ್ಣತೆಯ ಸಂಕೇತ. ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭದಿಂದ ಹೊರಬರುವುದು ಮೊದಲ ಜನ್ಮವಾದರೆ, ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಶಿಸ್ತಿನ ಮೂಲಕ ಅರಿವಿನ ಕಣ್ಣು ತೆರೆಯುವುದು ಎರಡನೇ ಜನ್ಮ.
ಈ ಪರಿವರ್ತನೆಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಲ್ಲ; ಇದು ಶ್ರಮಿಸುವ, ಕಲಿಯುವ ಮತ್ತು ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ತಿದ್ದಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೂ ಲಭಿಸುವ ಉನ್ನತ ಸ್ಥಿತಿ.
ಅಜ್ಞಾನದ ಕತ್ತಲೆಯಿಂದ ಅರಿವಿನ ಬೆಳಕಿನೆಡೆಗೆ ಸಾಗುವ ಈ ಪಯಣವೇ ಮನುಷ್ಯತ್ವದ ನಿಜವಾದ ಯಶಸ್ಸು. ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯು ಆತ ಜನಿಸಿದ ಮನೆತನದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಬಾರದು, ಬದಲಾಗಿ ಆತ ಮಾಡುವ ‘ಕರ್ಮ’ ಅಥವಾ ಸತ್ಕರ್ಮಗಳ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಬೇಕು. ನದಿ ಎಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರೂ ಅದರ ನೀರು ಹೇಗೆ ಎಲ್ಲರ ದಾಹ ತಣಿಸುತ್ತದೆಯೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಮನುಷ್ಯ ಎಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರೂ ಆತನ ಗುಣಗಳು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಬೆಳಕಾಗಬೇಕು.ಮೇಲು-ಕೀಳು ಎಂಬ ಭೇದವಿಲ್ಲದೆ, ಯಾರು ಸತ್ಯದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಾರೋ, ಯಾರು ಪರೋಪಕಾರ ಮಾಡುತ್ತಾರೋ ಅವರೇ ನಿಜವಾದ ಸಂಸ್ಕಾರವಂತರು.

ಚಾರಿತ್ರ್ಯ ಎಂಬುದು ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಬರುವ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲ, ಅದು ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಗಳಿಸುವ ಸಂಪತ್ತು.
ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಬೇಕಿರುವುದು ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆ. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಆತನ ಆಸ್ತಿ ಅಥವಾ ಕುಲದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅಳೆಯುವ ಬದಲು, ಆತನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಮತ್ತು ನಡವಳಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಗೌರವಿಸುವುದು ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜದ ಲಕ್ಷಣ. ಸತ್ಕರ್ಮಗಳೇ ಮನುಷ್ಯನ ನಿಜವಾದ ಗುರುತು. ಕೈ ಕೆಸರಾದರೂ ಕೆಲಸ ಪವಿತ್ರವಾಗಿರಲಿ, ಮನಸ್ಸು ನಿರ್ಮಲವಾಗಿರಲಿ ಎಂಬ ತತ್ವವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯ ಅಳತೆಗೋಲಾಗಬೇಕು.
ಹುಟ್ಟು ನಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಒಂದು ಆಕಸ್ಮಿಕ, ಆದರೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬದುಕನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ನಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿದೆ. ಸಂಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಮೂಲಕ ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ಉತ್ತಮ ಮನುಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಜೀವನದ ಪರಮ ಗುರಿ. ಯಾವುದೇ ಭೇದ-ಭಾವವಿಲ್ಲದೆ, ಎಲ್ಲರೂ ಸತ್ಕರ್ಮಗಳ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದಾಗ ಮಾತ್ರ ಸಮಾಜವು ಸುಂದರವಾಗಲು ಸಾಧ್ಯ. ನಮ್ಮ ಗುಣವೇ ನಮ್ಮ ಧರ್ಮ, ನಮ್ಮ ಕರ್ಮವೇ ನಮ್ಮ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆ.

